Gold Rate Drop: गेल्या काही वर्षांपासून सोने आणि चांदीने गुंतवणुकीच्या जगात मोठे यश मिळवले आहे. अनेक गुंतवणूकदारांसाठी हे मौल्यवान धातू शेअर बाजारापेक्षाही अधिक फायदेशीर ठरले आहेत. मात्र, आता बाजारपेठेत मोठी उलथापालथ झाली असून, सोन्या-चांदीच्या किमतींमध्ये विक्रमी घसरण पाहायला मिळत आहे. दिवाळीच्या उच्चांकानंतर लगेचच ही घसरण झाल्यामुळे गुंतवणूकदारांमध्ये संभ्रम निर्माण झाला आहे: ही गुंतवणूक करण्याची योग्य वेळ आहे की नाही?
Gold Rate Drop
या अचानक झालेल्या दर कपातीमागील नेमकी कारणे कोणती आहेत आणि भविष्यात गुंतवणुकीचे धोरण कसे असावे, याचा सविस्तर आढावा घेऊया.
१. दरातील मोठी घसरण: नेमके आकडे काय सांगतात?
ऑक्टोबर महिन्यात सोन्या-चांदीच्या दराने ऐतिहासिक टप्पे गाठले होते. परंतु महिन्याच्या अखेरीस परिस्थिती पूर्णपणे बदलली आहे.
- सोन्याचे आंतरराष्ट्रीय दर: महिन्याच्या सुरुवातीला आंतरराष्ट्रीय बाजारात सोन्याने प्रति औंस सुमारे $४,३८१ चा टप्पा ओलांडला होता. मात्र, महिन्याअखेरपर्यंत यात जवळपास १०% ची लक्षणीय घसरण झाली आहे.
- चांदीचे आंतरराष्ट्रीय दर: सोन्याप्रमाणेच चांदीच्या दरातही मोठी घट नोंदवली गेली असून, चांदीचे दर प्रति औंस $५४.५ वरून खाली आले आहेत.
- दशकभरातील सर्वात मोठी घसरण: विशेष म्हणजे, मंगळवारी (२९ ऑक्टोबर, २०२५) आंतरराष्ट्रीय बाजारात सोन्याचा दर एकाच दिवसात तब्बल सहा टक्क्यांनी खाली आला. गेल्या दशकभरातील एका दिवसातील ही सर्वात मोठी घसरण मानली जात आहे.
- भारतीय बाजारपेठेतील उच्चांक: दिवाळीपूर्वी, भारतीय सराफा बाजारात २४ कॅरेट शुद्ध सोन्याचा भाव प्रति तोळा ₹ १,३२,२९४ पर्यंत पोहोचला होता. यानंतर लगेचच आठवड्याच्या सुरुवातीला दरात मोठी घट झाली आहे.
- चांदीच्या दरातही सोन्यापाठोपाठ सुमारे ८% नी घट झाली आहे, असे सराफा व्यावसायिकांचे म्हणणे आहे.
२. सोन्या-चांदीचे दर कमी होण्याची प्रमुख कारणे
तज्ज्ञांच्या मते, सोन्या-चांदीच्या दरातील या मोठ्या घसरणीमागे प्रामुख्याने जागतिक भू-राजकीय आणि आर्थिक घटक कारणीभूत आहेत.
अ. भू-राजकीय तणाव कमी होणे
- अमेरिका-चीन व्यापार करार: काही महिन्यांपासून अमेरिका आणि चीन यांच्यातील व्यापार संबंध ताणले गेले होते. या तणावामुळे जागतिक शेअर बाजारात अनिश्चितता वाढली होती आणि गुंतवणूकदारांनी ‘सुरक्षित गुंतवणूक’ (Safe Haven) म्हणून सोने-चांदी खरेदीला पसंती दिली.
- गुंतवणूकदारांचा कल बदलला: ३० ऑक्टोबर रोजी दोन्ही देशांमधील व्यापार करारावर सहमती झाल्याच्या बातमीनंतर जागतिक शेअर बाजारातील अनिश्चितता कमी झाली. परिणामी, गुंतवणूकदारांनी सुरक्षित मालमत्ता सोडून पुन्हा जोखीम असलेल्या मालमत्तांकडे (उदा. शेअर बाजार) मोर्चा वळवला. यामुळे सोन्याची मागणी घटली.
ब. विक्रमी किमतीवर नफावसुली
- विक्रीला प्राधान्य: सोन्या-चांदीच्या किमती विक्रमी उच्चांकावर पोहोचल्यानंतर अनेक गुंतवणूकदारांनी नफा कमावण्याच्या उद्देशाने खरेदीऐवजी विक्री (Profit Booking) सुरू केली. विक्रीचा दबाव वाढल्याने मौल्यवान धातूंच्या दरात घसरण झाली.
- अमेरिकन डॉलरचे मूल्य: अमेरिकन डॉलरच्या मूल्यात झालेली वाढ हे देखील आंतरराष्ट्रीय स्तरावर सोन्याचे दर कमी होण्याचे एक महत्त्वाचे कारण ठरले.
- मागणीत घट: भारत आणि चीनसारख्या मोठ्या आशियाई बाजारपेठेत सणासुदीच्या काळातही खरेदीदारांकडून मागणी अपेक्षेप्रमाणे न वाढल्यामुळे आंतरराष्ट्रीय किमतींवर परिणाम झाला.
३. गुंतवणूकदारांसाठी पुढील दिशा: ही योग्य वेळ आहे का?
सध्याची दरातील घसरण ही गुंतवणूकदारांसाठी संभ्रम निर्माण करणारी असली तरी, अनेक तज्ज्ञ याकडे गुंतवणुकीची संधी म्हणून पाहतात.
तज्ज्ञांच्या मते, सध्याची घसरण हा भाववाढीचा शेवट नसून, मोठ्या तेजीनंतर आलेला अल्पकालीन विराम (Short-term Correction) आहे.
गुंतवणुकीसाठी अनुकूल घटक
- जागतिक आर्थिक मंदीची भीती: अमेरिकेची मोठी वित्तीय तूट, फेडरल रिझर्व्हकडून व्याजदर कपातीची अपेक्षा आणि जागतिक आर्थिक मंदीची भीती अजूनही कायम आहे.
- मध्यवर्ती बँकांची खरेदी: जगातील अनेक मध्यवर्ती बँका अमेरिकन डॉलरऐवजी सोन्याला प्राधान्य देत असून, मोठ्या प्रमाणात सोन्याची खरेदी सुरू ठेवली आहे. यामुळे दीर्घकाळात सोन्याची मागणी टिकून राहील.
- दीर्घकालीन भू-राजकीय तणाव: आंतरराष्ट्रीय स्तरावरील भू-राजकीय तणाव पूर्णपणे संपलेला नाही. अशा परिस्थितीत, भविष्यात मौल्यवान धातूंच्या किमतीत पुन्हा मोठी वाढ होण्याची शक्यता तज्ज्ञ व्यक्त करत आहेत.
गुंतवणूक सल्ला: ज्या गुंतवणूकदारांना दीर्घकालीन (Long Term) आणि सुरक्षित गुंतवणूक करायची आहे, त्यांच्यासाठी सोन्या-चांदीच्या दरातील ही घसरण एक उत्तम संधी आहे. सध्याच्या कमी दरात टप्प्याटप्प्याने गुंतवणूक करून आपले पोर्टफोलिओ अधिक मजबूत करणे फायदेशीर ठरू शकते.
पुढील पायरी:
तुम्ही जर सोन्यामध्ये गुंतवणूक करण्याचा विचार करत असाल, तर मी तुम्हाला सॉवरेन गोल्ड बॉन्ड, गोल्ड ईटीएफ आणि भौतिक सोने यांसारख्या विविध गुंतवणूक पर्यायांची तुलना करून देऊ शकेन. कोणत्या पर्यायात गुंतवणूक करणे सर्वात फायदेशीर ठरू शकते, याबद्दल माहिती हवी आहे का?
व्हाट्सअप ग्रुप जॉईन करा👈
